Fizyczne i psychiczne aspekty rozwoju dziecka

2017-05-17 \\ Niemowlę \\

Rozwój człowieka przebiega dwutorowo; obejmuje zarówno ciało oraz wszystkie zachodzące w nim procesy fizjologiczne, jak i psychikę. Początkowe etapy życia są niesłychanie ważnymi stadiami stopniowego wzrastania.

Rozwój a wzrost

Na początku należy rozróżnić od siebie dwa odmienne pojęcia, mianowicie: rozwój i wzrost. Wzrost przebiega tylko w początkowym etapie życia i polega na powiększaniu się rozmiarów ciała – chodzi więc o ilość. Rozwój z kolei przebiega nieustannie i polega na coraz większym różnicowaniu ciała – chodzi więc o jakość. W rozwoju chodzi o przemianę materii i energii, czyli metabolizm, a ściślej: o uzyskanie przewagi procesów anabolicznych, gromadzących energię, nad procesami katabolicznymi, uwalniającymi energię.

 

Filogeneza a ontogeneza

Rozwój dzielimy na filogenetyczny oraz ontogenetyczny. Ten pierwszy, nazywany również filogenezą, polega na wykształcaniu się danych gatunków z innych gatunków. Ten drugi natomiast, nazywany ontogenezą, obejmuje proces kształtowania się danego, pojedynczego organizmu. Na rozwój ontogenetyczny składa się rozwój fizyczny oraz psychiczny.

 

Rozwój fizyczny

Rozwój fizyczny to proces stopniowych przeobrażeń ciała. Polega na formowaniu się anatomii i morfologii ciała, wpływających na jego fizjologię. Badaniem rozwoju fizycznego zajmuje się biologia.

 

Rozwój psychiczny

Rozwój psychiczny to proces stopniowych przeobrażeń psychiki ludzkiej. Polega na kształtowaniu się intelektu, emocji, woli, świadomości oraz psychicznego aspektu seksualności. Badaniem rozwoju psychicznego zajmuje się psychologia.

 

Paralelność rozwoju fizycznego oraz psychicznego

Na przebieg rozwoju wpływają zarówno czynniki genetyczne, jak również społeczno-kulturowe. Aby osoba rozwinęła się w pełni i zdrowo, należy dbać zarówno o jej rozwój fizyczny, jak i psychiczny. Fizyczność i psychiczność wzajemnie na siebie oddziaływają. Rozwój to nieustanny proces zmian. Nie darmo twierdzi się, że osoba nigdy nie znajduje się w stanie spoczynku, lecz ciągle podlega zmianom; jeśli te zmiany mają właściwy kierunek, mamy do czynienia z rozwojem, jeśli nie - z regresem. Dlatego tak ważne jest, aby od najwcześniejszych lat dziecko doświadczało pozytywnych wzmocnień. Naukowcy odkryli, że ciągły rozwój wpływa na lepsze zdrowie i samopoczucie.

Kształtowanie się organizmu oraz psychiki dokonuje się etapami. Wyróżnia się okresy życia, na które przypadają ściśle określone stadia rozwoju. Fizyczne formowanie się organizmu najintensywniej przebiega w okresie dojrzewania, rozwój psychiczny natomiast jest szczególnie dynamiczny w okresach płodowych oraz wczesnych okresach pozapłodowych. Należy jednak pamiętać, że rozwijamy się ciągle: od poczęcia, przez życie, aż do śmierci.

Więcej o rozwoju niemowląt znajdziesz tutaj.